Karbürizasiýawe nitridlemekmetallurgiýada giňden ulanylýan iki ýüz berkitme usulydyr. Ikisi hem polatyň ýüz häsiýetlerini gowulandyrýar, ýöne olar proses prinsipleri, ulanylyş şertleri we netijede material häsiýetleri boýunça düýpli tapawutlanýar.
1. Prosesiň ýörelgeleri
●Karbürizasiýa:
Bu proses gyzdyrmagy öz içine alýarpes uglerodly polat ýa-da legirlenen polatbirindeugleroda baý atmosferaýokary temperaturada. Uglerod çeşmesi dargaýar we bölünip çykýaraktiw uglerod atomlarypolat ýüzüne ýaýrap, onuň derejesini ýokarlandyrýaruglerodyň mukdarywe soňraky berkleşmäge mümkinçilik berýär.
●Nitridleme:
Nitriding tanyşdyrýaraktiw azot atomlaryýokary temperaturada polat ýüzüne girýär. Bu atomlar polatdaky legirleýji elementler (meselem, Al, Cr, Mo) bilen reaksiýa girip, emele getirýärgaty nitridler, ýüziň berkligini we aşynma garşylygyny ýokarlandyrýar.
2. Temperatura we wagt
| Parametr | Karbürizasiýa | Nitridleme |
| Temperatura | 850°C – 950°C | 500°C – 600°C |
| Wagt | Birnäçe sagatdan onlarça sagata çenli | Onlarça sagatdan ýüzlerçe sagata çenli |
Bellik: Nitridleme has pes temperaturada bolýar, ýöne köplenç deň derejeli ýüz üýtgedilmegi üçin has köp wagt gerek bolýar.
3. Gatalan gatlagyň häsiýetleri
Gatylyk we geýilme garşylygy
●Karbürizasiýa:Ýüziň berkligini gazanýar58–64 HRC, gowy aşynma garşylygyny hödürleýär.
●Nitridleme:Ýerüsti berkligiň netijeleri1000–1200 ýokary güýç, umuman, karbürizirlenen ýüzlerden has ýokary, bilenajaýyp aşynma garşylygy.
Ýadawlyk güýji
●Karbürizasiýa:Esasan gowulandyrýaregilme we burulma ýadawlygynyň güýji.
●Nitridleme:Şeýle hem, umuman alanyňda, ýadawlygyň güýjüni artdyrýaraz derejedekarbürizasiýadan has köp.
Korroziýa garşylygy
●Karbürizasiýa:Çäklendirilen korroziýa garşylygy.
●Nitridleme:Formalar adykyz nitrid gatlagyüpjün etmekýokary korroziýa garşylygy.
4. Laýyk materiallar
●Karbürizasiýa:
Iň amatlypes uglerodly polat we pes legirlenen polatlarUmumy ulanylyşlar şulary öz içine alýardişli çarhlar, wallar we böleklerýokary ýüklere we sürtülmä sezewar edilýär.
●Nitridleme:
Öz içine alýan polatlar üçin ideallehimleýji elementleralýumin, hrom we molibden ýaly. Köplenç şuňa ulanylýartakyk gurallar, galyplar, şriftler, weýokary derejede aşynýan komponentler.
5. Prosesiň häsiýetnamalary
| Aspekt | Karbürizasiýa | Nitridleme |
| Artykmaçlyklar | Çuňňur berklenen gatlak döredýär | Bahasy netijeli Giňden ulanylýar Pes temperatura sebäpli pes deformasiýa** Söndürmek gerek däl Ýokary berklik we korroziýa garşylygy |
| Kemçilikler | Ýokary proses temperaturasy sebäp bolup bilerburulma Karbürizasiýadan soň söndürmegi talap edýär | Prosessiň çylşyrymlylygy artýar Göwräniň çuňlugynyň az bolmagy Has uzyn sikl wagtlary Ýokary baha |
Gysgaça mazmun
| Aýratynlyk | Karbürizasiýa | Nitridleme |
| Gatlaklanan gatlagyň çuňlugy | Çuňňur | Ýaýla |
| Ýüziň gatylygy | Ortaçadan ýokary (58–64 HRC) | Örän ýokary (1000–1200 HV) |
| Ýadawlyga garşylyk | Ýokary | Ortadan ýokary |
| Korroziýa garşylygy | Pes | Ýokary |
| Buzulma howpy | Ýokary (ýokary temperatura sebäpli) | Pes |
| Bejerişden soňky | Söndürmegi talap edýär | Söndürmek gerek däl |
| Bahasy | Aşak | Ýokary |
Karbürizasiýa we nitridleşdirme özboluşly artykmaçlyklara eýedir we olar şuňa esaslanyp saýlanýararza talaplaryşol sandaýük göterijilik ukyby, ölçeg durnuklylygy, aşynma garşylygy, wedaşky gurşaw şertleri.
Nitridli dişli wal
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 19-njy maýy