Karbýurizasiýa we nitridleşdirme metallurgiýada möhüm ýüzleý berkitme prosesleri bolup, aşakdaky tapawutlar bilen tapawutlanýar:
Proses prinsipleri
•KarbürizasiýaOl pes uglerodly polaty ýa-da pes uglerodly legirlenen polaty belli bir temperaturada ugleroda baý gurşawda gyzdyrmagy öz içine alýar. Uglerod çeşmesi aktiw uglerod atomlaryny öndürmek üçin dargaýar, olar polat ýüzüne siňdirilýär we içine ýaýraýar, polat ýüzündäki uglerod mukdaryny artdyrýar.
•Nitridleme: Bu, aktiw azot atomlarynyň belli bir temperaturada polat ýüzüne aralaşmagyna we nitrid gatlagyny emele getirmegine mümkinçilik berýän prosesdir. Azot atomlary polatdaky legirleýji elementler bilen reaksiýa girip, ýokary berklik we gowy aşynma garşylygy bolan nitridleri döredýärler.
Prosesiň temperaturasy we wagty
•KarbürizasiýaTemperatura, adatça, 850°C we 950°C aralygynda bolýar. Bu proses deňeşdirme boýunça uzak wagt alýar, adatça birnäçe sagatdan onlarça sagada çenli dowam edýär, bu bolsa karbürizirlenen gatlagyň zerur çuňlugyna baglylykda bolýar.
•NitridlemeTemperatura deňeşdirme boýunça pes, adatça 500°C we 600°C aralygynda. Wagt hem uzyn, ýöne karbürizasiýadan gysga, adatça onlarça sagatdan ýüzlerçe sagada çenli dowam edýär.
Deşiklenen Gatlagyň Häsiýetleri
•Gatylyk we geýilme garşylygy
•KarbürizasiýaPolat karbürizasiýa edilenden soň, onuň ýüzüniň berkligi 58-64 HRC ýetip bilýär, bu bolsa ýokary berkligi we aşynma garşylygyny görkezýär.
•NitridlemePolatdan ýasalan ýerüsti berklik nitridlemeden soň 1000-1200 HV-a ýetip biler, bu bolsa karbürlemeden has ýokary we has gowy aşynma garşylygyna eýedir.
•Ýadawlyk güýji
•Karbürizasiýa: Ol polatdan ýadawlyk güýjüni, esasanam egilme we burulma ýadawlygynda gowulandyryp biler.
•NitridlemeŞeýle hem, ol polatdan ýadawlyk güýjüni ýokarlandyryp biler, ýöne täsiri karbürizasiýadan has gowşakdyr.
•Korroziýa garşylygy
•KarbürizasiýaKarbürizasiýadan soňky korroziýa garşylygy deňeşdirme boýunça pes.
•NitridlemeNitridlemeden soň polat ýüzünde dykyz nitrid gatlagy emele gelýär, bu bolsa has gowy korroziýa garşylygyny üpjün edýär.
Degişli materiallar
•KarbürizasiýaOl pes uglerodly polat we pes uglerodly legirlenen polat üçin amatlydyr we köplenç dişli çarhlaryň, wallaryň we uly ýükleri we sürtülmäni göterýän beýleki bölekleriň önümçiliginde ulanylýar.
•NitridlemeAlýumin, hrom we molibden ýaly lehimleýji elementleri öz içine alýan polatlar üçin amatlydyr. Köplenç galyplar we ölçeg gurallary ýaly ýokary takyklykly we ýokary aşynma çydamly bölekleri öndürmek üçin ulanylýar.
Prosesiň häsiýetnamalary
•Karbürizasiýa
•Artykmaçlyklar: Ol bölekleriň ýük göterijiligini ýokarlandyryp, deňeşdirme boýunça çuň karbürizirlenen gatlagy alyp bilýär. Bu proses deňeşdirme boýunça ýönekeý we bahasy pes.
• Kemçilikler: Karbürleşdirme temperaturasy ýokary, bu bolsa bölekleriň deformasiýasyna aňsatlyk bilen sebäp bolup biler. Karbürleşdirmeden soň, söndürme ýaly ýylylyk bilen işleme gerek bolýar, bu bolsa prosesiň çylşyrymlylygyny artdyrýar.
•Nitridleme
• : Nitridleme temperaturasy pes, bu bolsa bölekleriň deformasiýasyny azaldýar. Ol ýokary berklige, gowy aşynma garşylygyna we korroziýa garşylygyna ýetip bilýär. Nitridlemeden soň söndürmäge zerurlyk ýok, bu bolsa prosesi ýeňilleşdirýär.
•KemçiliklerNitridlenen gatlak inçe, ýük göterijilik ukyby deňeşdirme boýunça pes. Nitridlenme wagty uzak we bahasy ýokary.
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 12-nji fewraly




